Ana içeriğe geç.
Enjoy free standard shipping on orders of $49,99 and above

Yüksek Çözünürlüklü Ses Nedir?

Ses endüstrisi sadece birkaç yıl önce neyin yüksek çözünürlüklü ses olarak değerlendirilmesi gerektiği konusunda fikir birliğine vardı. Temel olarak yüksek çözünürlüğün, en az 96 kHz örnekleme oranları ve 24 yada üstü bit oranıyla CD kalitesini geçen ses formatları olarak tanımlanması gerektiğine karar verildi. Bunun ne anlama gelmektedir?


Ses uzmanı Brian Fallon yüksek çözünürlüklü sesi anlatıyor. Bazı ses formatı esaslarıyla başlayalım. Mp3 ve Spotify gibi dijital müzik çağında çoğu kişi ses kalitesinin bit oranıyla (128, 192, 320 kbps) tanımlandığını görmüştür. Bu değerler verinin ne kadar sıkıştırıldığını göstermektedir ve daha yüksek değerler daha az sıkıştırma ve bu nedenle daha iyi ses kalitesi demektir. Ancak bit oranı değerleri yalnızca kayıplı sıkıştırmaya sahip formatlar için geçerlidir.

Burada bit oranları hakkında konuşmuyoruz çünkü yüksek çözünürlüklü ses tanımı gereği kayıpsız ya da sıkıştırılmamış olmalıdır. Bunun yerine sesi örnekleme oranı ve bit derinliğiyle tanımlıyoruz.

Örnekleme oranı

Tıpkı dijital videonun kesintisiz gibi görmenizi sağlayacak kadar hızlı birşekilde oynatılan sabit resimler dizisinden oluşması gibi, dijital ses de sonderece yüksek hızlarda oynatılan birçok veri noktasından oluşmaktadır. Bu seslerin anlık görüntülerinin her birine bir örnek denir. Ses örnekleme oranı (Hertz - Hz) saniye başına oynatılan örneklerigösterir, yani sayı ne kadar yüksek olursa çözünürlük o kadar yüksek olur. Örneğin CD kalitesinde ses (çoğu standart müzik, oyun, film) 44.100 Hz örnekleme oranı ya da saniyede 44.100 örnek kullanır ve yüksek çözünürlüklü formatlar 96.000 ya da daha üstünü kullanır; neredeyse iki katı!

Hi-res vs. standard

Harika...değil mi?

Öyle tabii. Saniyede daha fazla örnek demek sesin daha yüksek çözünürlüğe sahip olmasıdemektir. Ayrıca sesin daha yüksek frekanslar içerebileceği anlamına gelir. Nyquist Teoreminden dolayı (ki bu konuya burada değinmeyeceğim, daha fazla bilgi için Google'dan bakabilirsiniz), duyabileceğiniz en yüksek frekans her zaman örnekleme oranınızın yarısıyla sınırlıdır. 2 CD kalitesindeki sesler 22.050 Hz ile sınırlıdır ve yüksek çözünürlüklü sesler 48.000 Hz ya da üstüne çıkabilir.

Ama insan kulağı sadece 20.000 Hz'e kadar duyamaz mı?

Evet ama yüksek örnekleme oranları Nyquist frekansını arttırır, böylece sistemin alçak geçirgen filtre noktası da (yeniden üretilebilen maksimum frekans) yükselir. Filtre noktasını duyulabilir bandın çok daha dışına çıkarmak ses kalitesini olumlu etkiler. Ultrasonik frekansların duyulmasalar dahi "hissedilebileceğine" dair tartışmalar da sürmektedir. İlginiz varsa bu konuda oldukça fazla araştırma mevcut.

Bit derinliği

Bana göre örnekleme oranından çok daha önemli olan şey sesin bit derinliğidir. (Tekrar ediyorum, bit oranından bahsetmiyoruz, bit derinliği farklıdır). Bit derinliği bu ses örneklerinin her birini tanımlamak için ne kadar bit kullanıldığını gösterir. Ne kadar çok bit varsa, ayrıntılar o kadar yüksek olur. Standart videodan HD'ye geçmek gibi, resimleri tanımlamayan ne kadar çok piksel olursa her şey daha net ve orijinaline daha yakın hale gelir. Bit derinliğinde de aynı şekilde daha fazla daha iyidir.

CD kalitesinde ses 16 bit iken yüksek çözünürlüklü formatlar 24 bit ya da üstüdür. Ekstra bitler sese çok fazla derinlik ve ayrıntı katmaktadır. Daha yüksek bit derinliğine sahip olmak aynı zamanda daha düşük gürültü tabanı oluşturarak seste kaliteyi düşüren daha az gürültü bulunmasını sağlar. Sonuç olarak yüksek çözünürlüklü ses formatları değerinin gerçekten anlaşılabilmesi için deneyimlenmesi gereken yüksek bir kalite üretirler. Sizi uyarmam gerek,yüksek kaliteli ses yoluna bir kez girdiniz mi geri dönüşü yoktur!

Kulağa harika geliyor, peki nasıl yüksek çözünürlüklü dinleyebilirim?

Yüksek çözünürlüklü formatlarda kaydedilen ya da yeniden kaydedilen birçok albüm vardır. Bunları hdtracks.com gibi sitelerde FLAC, WAV ve başka dosya formatlarındasatın alabilirsiniz. Oynatma kısmında da birkaç yüksek çözünürlüklü seçenek mevcuttur ama şu an en popüleri tidal.com olabilir. Tüm içerikleri kayıpsızdır ve yüksek çözünürlük için kaydedilmiş ve oynatılabilir olan birçok şarkıya ve albüme sahiptir.

Tidal & HDtracks logos

Ya oyunlar?

Oyunlar henüz yüksek çözünürlüğe geçiş yapmadı ve halen standart ses formatlarını kullanmaktadır. Grafik kısmında 4K ve HDR içeriklerin artmasıyla, yüksek çözünürlüklü sesin yakın gelecekte oyunlara geleceğini düşünmek garip olmayacaktır. Oyunlar şu anda yüksek çözünürlüğü desteklemeseler de, destekleyen bir yüksek kaliteli ses sistemine sahip olmak standart seslerde bile önemli oranda ses kalitesi faydası sağlayacaktır.

Bir ses ürününün yüksek çözünürlük kapasitesine sahip olup olmadığını nasıl anlayabilirim?

Yüksek çözünürlüklü ses içeriklerinin tadını çıkarabilmek için bu formatları kaldırabilen donanımlara ihtiyacınız vardır. Bu nedenle Japon Ses Topluluğu, tüketicilerin hangi ürünlerin yüksek çözünürlüklü formatları tam kalitede alma ve oynatma kapasitesine sahip olduğunu anlayabilmeleri için Yüksek Çözünürlüklü Ses sertifika programını oluşturdu. Yani bir DAC (dijitalden analoga dönüştürücü) 96 kHz ve 24 bit işleyebilmelidir ve bir amplifikatör ve kulaklık ya da hoparlörler 40.000 Hz'e kadar frekans aralığına sahip olmalıdır.


SteelSeries yüksek çözünürlük sertifikalı tam bir ses sistemi, DAC ve amp plus kulaklık kullanan ilk oyun markasıdır: the Arctis Pro + GameDAC.

Arctis Pro + GameDAC-Hi-Res       Oyuncu Kulaklığı